malegra fxt mylan kopen minocycline anoniem kopen strattera bestellen acceptgiro synthroid online kopen waar prinivil kopen femcare kopen onder rembours lariam kopen legaal van femara naar esfemara etodolac kopen in thailand bystolic gel kopen lipothin zelf kopen estrace diclofenac kopen ervaring met venlor bestellen extra super levitra bestellen nl ervaringen betnovate pillen kopen waar kan ik cardizem bestellen ervaring minocin bestellen viagra plus slaat niet aan wat nu ashwagandha kopen amerika toradol kopen apotheek nederland isoptin 120 mg kopen ervaringen nizoral bestellen nl antabuse creme kopen veilig cialis sublingual kopen zonder recept tegretol onthaakmat kopen flagyl er once kopen waar echte synthroid kopen forzest kopen in griekenland flomax 10mg kopen goedkope cafergot kopen in nederland pristiq kopen spanje v-gel kopen voor mannen goedkoopste estrace kopen lotrisone condoom kopen overstappen van ciplox naar prozac bactrim kopen rotterdam hoe kan je aan dramamine komen forzest dagelijks online bestellen voordelig eulexin kopen ervaring avana bestellen ervaringen pristiq kopen artane kopen winkel aspirin bestellen zonder creditcard afbouwen fucidin van 20 naar 10 mg cipro kopen zonder creditcard prograf misoprostol kopen requip kopen in breda silvitra kopen online bupropion kopen 25 mg overstappen van paroxetine naar viagra jelly promethazine 1 kopen van venlafaxine naar zocor waar kan ik veilig entocort bestellen waar kan ik het beste isoniazid bestellen waar kan ik goedkoop furosemide kopen ciplox kopen den haag hytrin bestellen aanbieding hydrochlorothiazide kopen maastricht myambutol kopen gent kan ik biaxin kopen bij de apotheek nitrofurantoin kopen almere zyprexa kopen in usa sumycin nederland bestellen snel zanaflex bestellen wanneer slaat aristocort aan acivir pills kopen bij apotheek levitra professional kopen bij de apotheek diarex super active kopen waar prinivil bestellen levitra extra dosage geven aan baby cardizem kopen in pattaya clozaril kopen apotheek belgie kan ik retino-a kopen zonder voorschrift in belgie extra super viagra pillen kopen in rotterdam waar kan ik zantac kopen in rotterdam nederlandse propranolol kopen waar veilig voveran bestellen poppers arcoxia kopen misoprostol cialis professional kopen levlen 120 mg kopen zoloft dagelijks online bestellen zyloprim 2 kopen van seroxat naar amantadine anacin 800 mg black kopen lioresal shampoo kopen evecare diskus kopen kan ik erexin-v kopen zonder voorschrift in belgie cialis soft bestellen acceptgiro goedkoop baclofen in nederland lipitor pleister kopen gewenning aan sinequan waar kan ik viagra plus kopen zonder recept waar singulair kopen zonder recept veilige trileptal kopen cialis professional kopen eindhoven ervaringen clonidine bestellen nl nicotinell tabletten kopen forzest mannen kopen proscar 20 mg online kopen zestril hond kopen natuurlijke prednisone kopen afbouwen trandate van 20 naar 10 mg proventil dagelijks online bestellen generieke allegra kopen in nederland lioresal van 60 mg naar 30 mg plavix kopen apotheek belgie ginseng shampoo kopen midamor kopen bij de drogist lamisil kopen zonder recept amantadine mee naar buitenland decadron vrouwen kopen waar kan ik erexor kopen in rotterdam ervaring motilium kopen nizagara kopen zwolle plavix kopen heerlen aldactone mee naar thailand cefixime met codeine kopen lozol 15 mg kopen antabuse kopen vlaardingen phexin kopen usa prinivil kopen met creditcard ditropan once kopen diovan kopen in frankrijk tretinoin veilig kopen kun je promethazine bij de apotheek kopen chloromycetin oral jelly kopen waar cyklokapron kopen in belgie nitrofurantoin jelly kopen amsterdam waar kan ik olanzapine kopen in nederland zoloft kopen betrouwbaar lopid opocalcium kopen desyrel lilly kopen minomycin inhaler online kopen ervaringen bestellen kamagra super nl cytotec kopen roosendaal tulsi sleep tadalafil kopen coumadin van 20 naar 10 mg zonder recept inderal kopen vloeibare tadapox kopen ciplox kopen nijmegen evista kopen limburg erectiepil proventil kopen tadapox pillen kopen in winkel colchicine shampoo kopen nederland cleocin gel betrouwbaar bestellen prinivil kopen leiden extra super cialis kopen met visa prevacid kopen in rotterdam lotensin kopen apotheek nederland brahmi kopen maastricht singulair kopen leeuwarden cialis bestellen waar pariet kopen en afhalen nolvadex mee naar spanje stromectol super active kopen plaquenil kopen voor vrouwen goedkoop alternatief extra super cialis hoe benadryl aan baby geven biaxin diskus kopen zonder recept ervaringen naltrexone kopen advair diskus kopen zwolle female cialis kopen venlo entocort bestellen betrouwbaar viagra super active tadalafil kopen actavis codeine ayurslim kopen actavis codeine imitrex kopen legaal proscar bestellen goedkoop nolvadex in nederland zithromax kopen winkels generische tegretol kopen dramamine kopen zonder recept in nederland vantin kopen apeldoorn ik wil roxithromycin kopen levitra jelly 100mg kopen allegra professional kopen provera bestellen waar lexapro kopen in nederland otc drug cafergot waar kan je hyaluronic acid kopen lariam kopen in de apotheek calcium carbonate kopen antwerpen discreet fucidin kopen cleocin kopen gent tetracycline kopen usa januvia kopen nederland doxazosin generiek kopen overstappen van paroxetine naar propecia goedkoop levitra in nederland sominex bestellen nl ervaringen liv 52 kopen enschede ginette-35 spray kopen generieke pletal kopen belgie cleocin gel kopen in china viagra super active kopen met ideal nizagara oral jelly kopen amsterdam goedkoop micronase bestellen cialis extra dosage kopen in polen ervaring imitrex kopen waar kan ik echte risperdal kopen illegaal depakote kopen benzac nakuur kopen zaditor kopen en afhalen seroflo bestellen bij apotheek waar betrouwbaar pristiq kopen serophene laagste prijs augmentin kopen in antwerpen zyprexa vloeibaar kopen finast kopen winkel rotterdam cefadroxil kopen zonder recept apotheek brand levitra kopen spanje peni large nl bestelling niet ontvangen plendil mee naar spanje avapro kopen in haarlem waar doxycycline kopen zonder recept cialis sublingual bestellen afhalen 1 probalan pil kopen dostinex kopen 1 tablet zithromax apotheek kopen codeine meclizine kopen zanaflex kopen via internet acivir pills slaat niet aan chloromycetin kamagra kopen ervaring met levitra jelly bestellen hoe aan shuddha guggulu komen kamagra oral jelly aan baby geven aristocort koortslip kopen vasotec jelly kopen proscar goedkoop motilium kopen in alkmaar zyprexa kopen voor vrouwen vrouwen nolvadex bestellen zyrtec finasteride kopen cleocin gel hond kopen ervaring nimotop bestellen goedkoop viramune bestellen proscar slaat niet aan grifulvin v kopen paypal nexium kopen sittard probalan zonder recept kopen minomycin kopen in china cialis sublingual kopen friesland 1 dutas pil kopen compazine 20mg kopen mobic bij apotheek kopen lasuna diskus kopen bestellen singulair nl ervaringen anafranil 1 kopen trazodone kopen op de wallen natuurlijke luvox kopen zyban instant kopen otc drug trandate waar kan ik amaryl kopen zonder recept waar goede celadrin kopen waarom slaat cymbalta niet aan ralista shampoo kopen vrouwen maxalt bestellen antibiotica glycomet kopen kun je plendil bij de drogist kopen betrouwbaar online danazol kopen skelaxin pleister kopen veilig silagra kopen op internet fluoxetine kopen afhalen inderal aan vrouw geven echte plaquenil online kopen finast kopen met ideal toprol xl online kopen coumadin kopen rotterdam ginette-35 kopen met creditcard aricept 850 kopen retin-a bestellen achteraf betalen 1 aciclovir pil kopen carbozyne los kopen mag je adalat meenemen naar het buitenland benicar 1 shampoo kopen doxazosin betrouwbaar bestellen serophene kopen review astelin hond kopen female cialis diskus 200 kopen lamisil 1 shampoo kopen nolvadex en digoxin kopen reminyl kopen winkel rotterdam ervaringen met extra super avana kopen viagra professional hoofdgel kopen extra super avana tadalafil kopen kamagra soft kopen arnhem trimox kopen nijmegen xeloda kopen in engeland uroxatral overgewicht uroxatral bestellen waar het beste alesse bestellen aygestin kopen drogist amaryl emulgel online kopen flonase lotion kopen celadrin kopen bij de apotheek reminyl vloeibaar kopen kan ik mestinon kopen bij de apotheek nexium kopen bij apotheek kortingscode quibron-t bestellen waar pyridium kopen belgie arava kopen in marokko levitra soft professional kopen keflex 60 mg kopen kan ik levitra professional zonder recept kopen kopen van acticin nicotinell bestellen creditcard lioresal legaal kopen trazodone kopen apotheek bentyl kopen breda colospa veilig bestellen lasix mee naar turkije waar kan ik hyaluronic acid oral jelly kopen imitrex mee naar spanje allegra bestellen zonder recept nederland albenza poeder kopen goedkope hydrochlorothiazide online bestellen vrouwelijke bupropion kopen saw palmetto bestellen later betalen waar betrouwbaar npxl bestellen waar kun je grifulvin v pillen kopen kopen van skelaxin diclofenac gel sandoz kopen retin a erexor 0 025 gel kopen goedkoop alternatief viagra prinivil 10mg kopen viagra extra dosage kopen zonder recept wennen aan ponstel zofran 10 mg kopen in nederland kan ik citalopram zonder recept kopen malegra dxt online kopen in belgie overgaan van paroxetine naar lopressor vantin kopen den bosch calcium carbonate voor katten kopen alesse kopen prijs ventolin k 25 mg kopen skelaxin bestellen en achteraf betalen zanaflex chewable kopen vytorin kopen op curacao artane waar bestellen top avana finasteride kopen protonix slaat niet aan waar kan ik veilig viagra sublingual kopen beconase aq kopen met visa trial erection packs 1 pillen kopen in nederland colchicine voor vrouwen bestellen stromectol kopen winkel waar kan ik keflex shampoo kopen lopid kopen in haarlem paroxetine oogdruppels bestellen dramamine kopen bij apotheek alesse oral jelly kopen sarafem kopen in portugal sinequan kopen winkel amsterdam plavix kopen 1 tablet actoplus met kopen spanje isoptin 100mg slaat niet aan reglan kopen vlaardingen vloeibare zyvox bestellen erythromycin emulgel kopen carbozyne kopen 24 uur reglan nakuur kopen veilig fosamax online kopen keflex in apotheek kopen overstap van lasuna naar venlafaxine caverta kopen 24 uur ldn kamagra oral jelly kopen lamisil kopen forum arava winkel kopen waar kan ik atarax kopen in belgie proscar kopen hoorn veilig online luvox kopen viagra super active creme kopen nolvadex en kamagra gold kopen lamictal bestellen later betalen arcoxia kopen in belgie ventolin kopen in turkije ervaringen met cialis kopen augmentin kopen pakjegemak bactroban bij apotheek kopen overstappen van sertraline naar deltasone kan ik calan kopen bij de apotheek doxycycline 20 kopen snel zyloprim bestellen pletal zetpil kopen antibiotica tamoxifen kopen viagra sublingual 40 mg kopen waar kan ik benfotiamine oral jelly kopen goedkope cialis bestellen orlistat kopen utrecht suprax tadalafil kopen hoe aan zyban komen kan je zovirax bij de apotheek kopen alli kopen legaal codeine skelaxin kopen prednisolone kopen in spanje waar kan ik veilig female viagra kopen hoe cholestoplex toedienen aan baby cleocin gel instant online kopen cardura in apotheek kopen coumadin gel online kopen nederlandse procardia kopen rosuvastatin kopen winkel amsterdam mobic veilig bestellen doxycycline van 60 mg naar 30 mg poppers zetia kopen cardura 850 kopen legale diclofenac kopen finax 75 mg kopen vrouwen grifulvin v bestellen illegaal floxin kopen super antabuse kopen amoxil 25 mg kopen waar sarafem kopen forum zocor kopen spanje minocin kopen hoorn furosemide kopen beverwijk cialis professional aan baby geven elavil kopen in haarlem tricor kopen utrecht overstappen van sertraline naar fluoxetine veilig tricor kopen wennen aan exelon coumadin mee naar buitenland snel fosamax bestellen prinivil diskus 200 kopen mag je nicotinell aan hond geven calan bestellen buitenland waar kan ik cardura kopen in belgie vrouwen exelon bestellen valtrex kopen in usa malegra fxt kopen in engeland xeloda bestellen nl ervaringen van fosamax naar sint janskruid feldene strips kopen tadapox kopen legaal wanneer slaat colchicine aan avapro kopen met visa brand viagra kopen in tilburg confido oogdruppels bestellen malegra dxt condoom kopen viagra soft kopen in turkije dramamine tabletten bestellen zonder recept lukol emulgel kopen plavix kopen lelystad quibron-t nu kopen vrouwelijke nexium bestellen myambutol 50 mg slaat niet aan hoe finpecia toedienen aan baby avodart 75 mg kopen erexin-v kopen haarlem crestor bestellen later betalen glycomet bestellen op acceptgiro doxycycline voor honden kopen celexa kopen alkmaar overstap van prilosec naar venlafaxine rumalaya liniment kopen legaal cystone kopen discreet liv 52 kopen etos lasix cialis kopen brand amoxil bestellen nl ervaring overstappen emsam naar venlafaxine levitra jelly pillen kopen in rotterdam diovan kopen 25 mg feldene kopen in almere van paroxetine naar diflucan geriforte kopen in belgie vrouw aan aciclovir stromectol kopen zwolle finast kopen tilburg 1 requip pil kopen ditropan aan hond geven waar kun je een yasmin pil kopen erectiepil betnovate kopen waar kan ik diclofenac shampoo kopen v-gel instant online kopen discreet fertomid kopen avana kopen alkmaar nolvadex kopen legaal top avana baby kopen online estrace kopen waar kamagra soft kopen forum flomax kopen hilversum diflucan boilies kopen anacin kopen met ideal benzac van 20 naar 10 mg alesse meenemen naar spanje advair diskus tabletten bestellen zonder recept dilantin betrouwbaar bestellen van paroxetine naar zoloft saw palmetto in apotheek kopen waar kan ik triamcinolone kopen in belgie allegra kopen amersfoort prometrium bestellen acceptgiro phenergan kopen hoorn tadacip kopen frankrijk lasuna kopen fok omnicef kopen pakjegemak cleocin gel kopen in buitenland beconase aq kopen online peni large tadalafil kopen avana kopen in amerika reglan 100mg slaat niet aan
الرئيسية | النادي اللغوي | بحوث نحوية | الأفعال المجردة والمزيدة
 

صفحة شبكة صوت العربية في فيسبوكtwitterقناة شبكة صوت العربية في يوتيوبشبكة صوت العربية في موقع فليكر

الأفعال المجردة والمزيدة طباعة إرسال إلى صديق
تصنيفات: بحوث نحوية
تقييم المستخدمين: / 114
سيئجيد 
الكاتب د عصام كاظم الغالبي   
الجمعة, 06 مايو 2011 15:15

يُقسم الفعل من حيث التجريد والزيادة على قسمين : مجرَّد ومزيد.
أوَّلا : الفعل المجرَّد :
وهو ما كانت جميع أحرفه أصليَّة بحيث إذا سقط حرف منها أخلَّ بالمعنى والمبنى ، نحو : كتب ، فتح ، دحرج ،فإذا حذفنا مثلا أحد أحرف الفعل الأوَّل وقلنا : كبَ أو كتَ أو تبَ ، فإنَّه لا يدلُّ على معنى الكتابة فضلا عن أنَّ مبناه قد تغيَّر.

···· وهو على قسمين : مجرَّد ثلاثيّ وهو ما تكوَّن من ثلاثة أحرف وكلُّها أصليّة نحو كتب و فتح ، ومجرَّد رباعيّ وهو ما تكوَّن من أربعة أحرف ، وكلُّها أصليَّة نحو بعثر ودحرج.

ثانيا : الفعل المزيد :
····· قبل أن نعرّف الفعل المزيد لابدَّ أن نبدأ بتعريف الزيادة ، والزيادة عند الصرفيّين هي إلحاق الكلمة ما ليس فيها ، وقد استقرى النحويُّون أحرف الزيادة فوجدوها لا تتعدَّى في أيّ حال من الأحوال عشرة حروف هي (السين ، الهمزة ، اللام ، التاء ، الميم ، الواو ، النون ، الياء ، الهاء ، الألف ) ، وقد جُمعت في عبارات كثيرة منها (سألتمونيها) و (اليوم تنساه) وغيرهما.
····· وقد ذكر ابن جنّي أنَّ حروف الزيادة هذه لا تكون زائدة في كلّ موضع ، ولو كانت زائدة في كلّ موضع لما احتيج إلى تحديد مواضع زيادتها ، ولحُدّدت الحروف وحدها ، لذا ذكروا أنَّه ينبغي للدارس أن يعرف مواضع الزيادة ، وكيف وقعت في الكلام بالأدلّة الواضحة.
····· ولعلَّ أسهل سبيل إلى معرفة ذلك هو حذف الحرف المشكوك في كونه زائدا من الكلمة ، فإن بقيت الكلمة محافظة على معناها العامّ فالحرف زائد ، وإن فقدت هذا المعنى فالحرف أصليّ.
····· ومثال على ذلك الفعل (أكرم) ،إذ ثمَّة حرفان مشكوك في كونهما زائدين ، وهما الهمزة والميم ؛ لأنَّهما من الحروف العشرة السابقة ، ولمعرفة ما إذا كانا زائدين أو أصليّين نحذفهما وننظر في المعنى.
······ فإذا حذفنا الهمزة بقي الفعل (كرم) وهو يحتفظ بالمعنى العامّ وهو الكرم ما يدلُّ على أنَّ الهمزة زائدة في هذا الفعل ، أمّا إذا حذفنا الميم فإنّه يبقى من الكلمة (أكر) ، وهي لا تدلّ على المعنى العامّ للكرم ما يدلُّ على أنَّ الميم حرف أصليٌّ وإن كانت من العشرة.
····· والزيادة على نوعين : زيادة لفظيّة الغاية منها إلحاق بناء كلمة معيّنة ببناء كلمة أخرى وتكون إمّا بزيادة حرف من أحرف الكلمة نحو : شمل وشملل ، جلب وجلبب ، فزيدت اللام ؛ لكي يُلحق الفعل ببناء فعل آخر وهو (فعلل) مثل دحرج و بعثر ، أو بزيادة حرف من حروف الزيادة ، نحو : جهر وجَهْور ، بطر و بَيْطر ، قلس و قلنس .
·····أمّا النوع الآخر من الزيادة فهو الزيادة المعنويّة ، وتأتي لإحداث معنى جديد زائد على المعنى الأصليّ للفعل ، نحو كرُم و أكرم ، غلق و غلّق وغيرهما ، وسيأتي الكلام على أشهر معاني الزيادة في المحاضرات المقبلة .
···· ومن هذا كلّه نستطيع أن نعرّف الفعل المزيد بأنَّه : ما كان فيه حرف أو أكثر من حروف الزيادة ، وهو على قسمين : مزيد ثلاثيّ ومزيد رباعيّ.

المزيد الثلاثيّ :
········· وهو إمّا أن يكون مزيدا بحرف وإمّا بحرفين وإمّا بثلاثة أحرف ولكلّ منها أبنية وهي :
1_ المزيد بحرف واحد : وله ثلاثة أبنية :
···· أ_ أفعل : وهو مزيد بالهمزة نحو : أكرم ، أدخل ، أنهر......
··· ب_ فعَّل : وهو مزيد بالتضعيف نحو : كرَّم ، فسَّق ، غلَّق.....
··· ت_ فاعَل : وهو مزيد بالألف نحو : شارك ، قاتل ، عاهد.....
2_ المزيد بحرفين : وله خمسة أبنية :
···· أ_ انفعل : وهو مزيد بالهمزة والنون نحو : انكسر ، انصرف.....
··· ب_ افتعل : وهو مزيد بالهمزة والتاء نحو : ابتعد ، ابتدأ......
··· ت_ تفعَّل : وهو مزيد بالتاء والتضعيف نحو : تألَّف ، تبرَّع.....
··· ث_ تفاعل : وهو مزيد بالتاء والألف نحو : تقاتل ، تسامح.....
··· ج_ افعلَّ : وهو مزيد بالهمزة والتضعيف نحو : اسمرَّ ، اغبرَّ....
3_ المزيد بثلاثة أحرف : وله أربعة أبنية :
··· أ_ استفعل : وهو مزيد بالهمزة والسين والتاء نحو : استأجر واستخرج.....
·· ب_ افعوعل : وهو مزيد بالهمزة والواو وتضعيف العين نحو : اعشوشب ، اخضوضر....
·· ت_ افعوَّل : وهو مزيد بالهمزة والواو المضعَّفة نحو : اجلوَّذ (أسرع) ، اخروَّط (امتدَّ).....
·· ث_ افعالَّ : وهو مزيد بالهمزة والألف والتضعيف نحو : ابياضَّ ، اخضارَّ ......

المزيد الرباعيّ :
············ وهو على قسمين :
1_ المزيد بحرف واحد : وله بناء واحد هو (تفعلل) المزيد بالتاء نحو : تبعثر ، تدحرج .....
2_ المزيد بحرفين : وله بناءان :
··· أ_ افعنلل : وهو مزيد بالهمزة والنون نحو : اخرنطم (رفع أنفه) ، افرنقع (تنحَّى) ....
·· ب_ افعللَّ :· وهو مزيد بالهمزة والتضعيف نحو : اسمألَّ (تقلَّص) ، اشمأزَّ (نفر وانقبض)....
·· وأغلب الزيادات السابقة أدَّت معاني زائدة على معنى الفعل الأصليّ ، وسنتناول أشهر هذه المعاني في المحاضرة المقبلة بإذنه تعالى.

 
Joomla Templates and Joomla Extensions by JoomlaVision.Com
Joomla Templates by Joomlashack